نوشته‌ها

آجر نسوز نما

آجر نسوز نما و انواع آن

آجر نسوز نما

آجر های نسوز به دلیل مقاومت بالایی که در برابر حرارت از خود نشان می دهند در شومینه ها، پوشش های درونی کوره های صنعتی و… مورد استفاده قرار می گیرند. این آجر ها در انواع مختلفی ساخته می شوند و هر کدام درجه های متفاوتی از حرارت را تحمل می کنند. جنس کلی آجر های نسوز نما یا آجر نسوز از خاک های نسوز است که یک نوع چینی یا همان سرامیک با کیفیت است. دمای پخت آجر های نسوز در حدود ۱۵۰۰ درجه سانتی گراد است. پایه مواد به کار رفته در ساخت چنین آجرهایی کانی های خیلی خاص و پوکه های معدنی نسوز می باشند و مواد نسوز مقاومت بالایی برای حفظ ویژگی های فیزیکی و شیمیایی دارند.

از جمله رایج ترین و کاربردی ترین انواع آجر های نسوز شامل موارد زیر می شود که هر کدام ویژگی خاص خود را دارند:

 آجر نسوز پایه آلومینیومی

مواد اولیه این نوع آجر های نسوز آلومین است که جهت استفاده برای دکوراسیون داخلی توصیه می شود. رنگ آجر های نسوز پایه آلومینیومی شفاف بوده و دارای درصد زیادی از آلومین AL2O3 هستند. درجه پخت این نوع آجرهای نسوز ۱۲۰۰_۱۸۰۰ سانتی گراد است. کاربری دیگر این آجرها برای پوشش جداره درونی کوره های ذوب فولاد است. هم چنین به علت مقاوم بودن در برابر مواد قلیایی در پوشش جداره درونی کوره های سیمان و شیشه هم از این نوع آجر نسوز استفاده می شود.

آجر نسوز نما نوع سیلیسی

این دسته از آجرهای نسوز بسیار پرفروش بوده و جایگاه ویژه ای در کارهای اجرایی ساختمانی و صنعتی دارند. بیشتر مواد اولیه این آجر ها خاک سیلیسی (کوارتزیت) است. کوارتزیت دارای ۹۵ درصد sio2 و مقدار کمی ti2O,fe2O3,al2O3,k2O,naO است. در زمان های گذشته از آجرهای نسوزنمای سیلیسی جهت پوشش جداره درونی کوره های تولید فولاد استفاده می شد. این دسته آجر های نسوزنما به علت رسانای گرما و نفوذ ناپذیر بودن در مقابل گازها برای پوشش جداره درونی کوره ها ی تولید خمیر شیشه در کارخانه های شیشه سازی، کوره های کک سازی گازسوز و کوره های تولید سرامیک کاربرد دارند.

 مدل آجر نسوز نما پایه اکسید کروم

این نوع آجر نسوز شامل ۵_ ۱۰ درصد اکسید کروم I و II و ۹۰ الی ۹۵ درصد اکسید آلومینیوم (AL2O3) است. آجر نسوز نمای با پایه اکسید کروم در برابر مواد قلیایی نیز مقاومت بالایی دارد و برای ساخت قسمت درونی کوره بلند ذوب آهن مورد استفاده قرار می گیرد.

آجر نسوز نما با پایه اکسید زیرکونیوم

ماده اکسید زیرکونیم باعث ماندگاری بالای رنگ در آجر های نسوز می شود. این دسته از آجر نسوز با استفاده از سولفات زیرکونیوم طبیعی با اضافه کردن مقدار ناچیزی آلومین به کوارتز تهیه و ساخته می شود. آجر نسوز نما با پایه اکسید زیرکونیوم در ساخت کوره ذوب آلومینیوم، کوره مخزن شیشه مذاب و کوره های با درجه حرارت بالا مورد استفاده قرار می گیرند. با ذوب کردن سولفات زیرکونیوم با آهک ناخالصی آن به همراه سیلیکات کلسیم جدا گشته و zr20(اکسید زیرکونیوم) خالص ایجاد می شود. به دلیل مقاومت بالای این آجر نسوز از آن برای ساخت بوته های ذوب فلز در صنایع ذوب فولاد و راکتور های اتمی برای بازتاب دهنده نوترون استفاده می گردد.

آجر نسوز نما کروم

این نوع آجر نسوز بسیار براق بوده و جزو آجرهای خاص محسوب می شوند. ۹۵ درصد مواد اولیه این آجر نسوز نما کروم Cr2O3 است. کاربرد آجر نسوز نما کروم در تولید کوره ذوب خمیر شیشه در صنایع شیشه سازی است.

آجرهای نسوز ضد شوره قلیایی

از مهم ترین ویژگی های یک آجر نسوز به شوره نزدن و جلبک نبستن آن می توان اشاره کرد. این ویژگی می تواند موجب استفاده آن در مناطق مرطوب شود. آجر نسوز ضد شوره گزینه مناسبی جهت نماکاری و کف سازی ساختمان است چرا که ظاهر آن در زمان های طولانی هم تغییر نمی کند و شوره نمی زند. مواد اولیه این آجر ها sio2 و mgo است. برای تهیه اکسید منیزیم (mgo) کربنات منیزیم طبیعی یا دولومیت را در دمای ۵۵۰_ ۱۸۰۰ درجه سانتی گراد حرارت می دهند. کاربری دیگر این دسته از آجر های نسوز برای پوشش جداره درونی کوره های باز تولید فولاد، کوره های دوار کارخانه های تولید سیمان و قسمت های فوقانی کوره های ذوب شیشه و صنایع فلزات غیر آهنی است.

جهت مشاوره فنی با تیم شهر آجر تماس حاصل فرمایید.

نویسنده: مهری رقمی

آجر نسوز نما

نصب آجرنسوز

آجر نسوز نما

امروزه آجرهای نسوز با طرح‌ها و رنگ‌های مختلف مورداستفاده بسیاری قرار می‌گیرند. نصب درست آجر نیز برای تکمیل زیبایی آن نقش مهمی دارد. توجه به نکات مهم نصب می‌تواند راهنمای خوبی برای افراد باشد.

نحوه نصب آجرنسوز

برای نصب چنین آجرهایی نیازی به داشتن دانش بالا و توانایی خاصی نیست. آجرهای نسوز با کمک ملات و سیمان و یا چسب به‌طور کامل نصب می‌شوند. از ملاک‌های اصلی برای افزایش زیبایی آجرهای نسوز چیدمان و ترکیب درست رنگ‌ها و طرح‌ها است. برای انجام بهتر این کار و کسب نتیجه‌ای رضایتمند آن را به طراحان و متخصصین نما بسپارید. از آجرنسوز می‌توان به‌عنوان پلاک نما، گوشه‌ها و دور پنجره‌ها، کف فرش‌های پیاده‌روها و کف خیابان‌ها استفاده کرد. ضخامت آجرهای نسوز با توجه به نوع کارکردشان از ۷_۲۴ میلی‌متر متغیر است.

 

بندکشی آجرنسوز

آجرهای نسوز با کیفیت را می‌توان بر روی دیوار های آجری تمیز آب بندی نشده، بدون رنگ، بدون زیر سازی، بلوکهای بتنی و سایر سطوح نصب کرد. برای تمیز کاری بیشتر سطوح ایجاده شده را می‌توان با فشار آب شست و برای چسبندگی بیشتر در طراحی داخلی با یک برس سیمی خط انداخت.

بندکشی می‌تواند زیبایی ظاهری کار نصب آجر شما را چندین برابر کند.

از عامل های موثر بر نمای آجرنسوز و ساختمان می‌توان به کیفیت و رنگ بند کشی اشاره کرد. اغلب جهت بالابردن زیبایی ظاهری نما از بندکشی های تیره رنگ و مشکی برای کار های روشن و از بندکشی های روشن و کمرنگ برای کارهای تیره استفاده می شود. با این تکنیک تضاد رنگ‌ها به خوبی به نمایش گذاشته می شود و ساختار منظم هندسی نما به خوبی به نمایش گذاشته می شود. بندکشی جز آخرین مراحل اجرایی نمای ساختمان است و باید مورد دقت و توجه بیشتری قرار گیرد تا کیفیت کار انجام شده افزایش پیدا کند. در حدود ۲۰ درصد نما بندکشی انجام می گیرد و به خاطر همین انتخاب مناسب رنگ و اجرای خوب می‌تواند تاثیری خوبی در دید بیننده داشته باشد. بهره گیری از ملات های رنگی متناسب با آجرهای نسوز نیز موجب خلق اثری تحسین بر انگیز و زیبا خواهد شد. استفاده از رنگ بندی های مناسب در نظم بخشیدن و به نمایش در آوردن نما تاثیر مثبتی دارد و موجب خلق جلوه های مختلف و متنوعی می شود. به کارگیری کنتراست شدید در طرح نما با کمک بندکشی می‌تواند طرح را از یکنواختی و بی ثباتی بیرون بیاورد و اثری ارزشمند را پدیدار سازد. با در نظر گرفتن ۲۰ درصد طرح به‌عنوان بندکشی می‌توان آثار بسیار زیبا و فوق العاده ای را خلق کرد.

بندکشی آجر

 آیا بندکشی صرفا فقط برای زیبایی سطوح کاربرد دارد؟

علاوه بر ایجاد طرحی فوق العاده می‌توان از نظر دیدگاه مهندسی باعث افزایش چسبندگی و نفوذناپذیری سطوح نما در برابر رطوبت با مانع شدن از ورود آب به قسمت های داخلی دیوارها شد. برای همین پیشنهاد بهره گیری از ملات بندکشی ریزدانه مانع ایجاد خاصیت مویینگی در منتقل سازی آب به سایر لایه ها می شود.

نکات اجرایی در بندکشی نصب آجرنسوز

_بسیاری از افراد ۲ هفته پس از نصب آجرنسوز را بهترین زمان برای بندکشی می دانند.

_ملات های بندکشی به صورت پودر خشک تولید و عرضه بازار می گردند و به هنگام استفاده فقط افزدون آب به آن ها کافی است.

_بیشترین مقدار آب برای ساخت ملات بندکشی ۱۵ درصد وزن پودر خشک است.

_پیش از انجام بندکشی بهتر است محل مورد نظر مرطوب گردد.

_قبل از استفاده از ملات بندکشی باید آن را ورز داد تا از حالت زبری خارج شود.

_ چون پودر بندکشی از ترکیبات سیمانی و معدنی تهیه می شود و امکان جذب آب توسط آجرنسوز است توصیه می شود پس از اجرای چند ردیف آجرنسوز روی آن ها پوشش های مناسب قرار بگیرد.

_ملات باید باید روی قلم بندکشی قرار گرفته و سپس آن را در میان دو شیار آجر قرار داده و بندکشی را انجام داد. عدم رعایت این روش موجب کدر شدن رنگ آجر می شود.

_برای تمیز کاری می‌توان پس از نصف روز از اتمام بندکشی سطوح را به کمک برس مویی نرم پاک کرد.

_کمترین ضخامت بندکشی ۵ میلی متر است.

_زمان مناسب برای استفاده ملات آماده شده ۳ ساعت است.

_هنگامی که ملات سفت شده است از اضافه کردن آب به آن خوداری کنید و از آن برای بندکشی استفاده نکنید.

جهت مشاوره فنی با تیم شهر آجر تماس حاصل فرمایید.

نویسنده: مهری رقمی

آجر نسوز نما

آجر نسوز نما

آجر نسوز نمانماسازی یک ساختمان از جمله مهم ترین بخش های ساختمان سازی به شمار می رود و تاثیر به سزایی در زیبایی شهری دارد. نمای یک بنا اولین قسمت از آن است که بیننده با آن مواجه می شود .همین امر باعث شده است مصالح زیادی جهت نماسازی به کار رود  و تنوع بالایی در این صنعت به وجود بیاید. یکی از این مصالح آجر نسوز نما می باشد که  در این مقاله به برخی از ویژگی های آن می پردازیم.

نوعی آجر که از خاک نسوز و خاک چینی در درجه حرارت بالایی تولید می شود را آجر نسوز نما می گویند. جنس خاک به کار رفته در این آجر در برابر دمای بالا بسیار مقاوم بوده و ساختار مولکولی منظمی دارد. دمای پخت آجر های نسوز ۱۵۰۰ درجه سانتی گراد است.

کاربرد آجر نسوز نما

آجر های نسوز نما دارای تنوع رنگی بالایی هستند و در نماسازی ساختمان نیز بسیار کاربرد دارند. از این نوع آجر ها برای عایق کاری در کوره ها و پاتیل های صنعتی نیز استفاده می شود. از ویژگی های تولید یک آجر نسوز نما به نحوه تولید آن در مدت زمان طولانی، مصرف سوخت بالاتر و استهلاک بیشتر کوره ها می توان اشاره نمود که همگی باعث افزایش کیفیت محصول نهایی می شوند. آجر نسوز نما در برابر عوامل محیطی مقاومت و دوام بالایی داشته و شوره نمی زنند. این آجر ها نیز مانند سایر دسته های آجر در انواع و ابعاد مختلفی ساخته و تولید می شوند. متنوع بودن ابعاد و رنگ آجر می تواند نماهای مختلفی را نیز پدید آورد.

ابعاد آجر های نسوز نما به شرح زیر است:

_آجر نسوز نما به ابعاد 5/5×26

 _آجر نسوز نما به ابعاد 7×32

_آجر نسوز نما سایز پنل 10×10

_آجر نسوز نما سایز 20×20

_آجر نسوز سایز 10×40

_آجر نسوز به ابعاد 6.5×26

 از جمله رنگ هایی که در آجرهای نسوز نما

می توان مشاهده کرد عبارت است از؛ زرد کلاسیک، قهوه ای رندوم، قرمز، طرح کرم رندوم، آجر نسوز گل برجسته، طرح طوسی برجسته، مشکی، خاکستری رندم ،نارنجی ،آبی و… . ضخامت آجر های نسوز که در نماسازی مورد استفاده قرار می گیرند بسیار کم است.

 رنگ های آجر نسوز نما

اجزای تشکیل دهنده آجر نسوز نما

پایه مواد به کار رفته در ساخت چنین آجرهایی کانی های خیلی خاص و پوکه های معدنی نسوز هستند. مواد نسوز مقاومت بالایی در خصوص حفظ ویژگی های فیزیکی و شیمیایی دارند.

نحوه نصب آجر نسوز نما به صورت است؟

برای نصب آجر نسوز نما خیلی به مهارت و دانش بالایی نیاز نیست. برای نصب این دسته از آجر های می توان ازملات ماسه سیمان یا چسب استفاده کرد.

برای بهره مندی از نمایی زیبا توجه به طرح و ترکیب رنگ ها در کنار هم اهمیت بالایی دارد. برای همین توصیه می شود قبل از اجرای نما ی یک ساختمان حتما از قبل طرح آن طراحی گردد. به یاد داشته باشید اگر طرح انتخابی شما با بالاترین قیمت هم باشد ولی زیبایی نداشته باشد هیچ گونه جذابیتی برای بیننده نخواهد داشت. قدم اول برای اجرای نما طراحی آن است و بهتر است این کار توسط طراحان نماسازی انجام گیرد. از آجر های نسوز می توان در پلاک نما ها، گوشه های و دوره های پنجره ها، کف فرش پیاده رو ها و خیابان ها نیز استفاده نمود.

ضخامت در نظر گرفته شده برای این کار از ۲۴ میلی متر تا ۷ سانتی متر متغیر است.

نحوه نصب آجر نسوز نما

از مزایای استفاده از آجر نسوز نما می توان به نکات زیر اشاره کرد:

_۱_تنوع در رنگ و طرح

۲_مقاومت بالا در برابر حرارت و عوامل محیطی

۳_سازگاری با محیط زیست

۴_عایق بودن در برابر سرما و گرما

۵_تنوع در سایز و ابعاد

به خاطر داشته باشید توجه به نکات ذکر شده در هنگام خرید می تواند به نفع شما تمام شود. به کار بردن آجر های با کیفیت در نماسازی عمر و کارایی نماو ساختمان شما را چندین برابر می کند و زیبایی خاصی را به محل زندگی شما هدیه می کند.

با پیشرفت صنعت آجر سازی امروزه آجر ها در انواع مختلفی تولید و به بازار عرضه می گردند.

آجر های نسوز نیز در انواع مختلفی برای کاربردهای صنعتی طراحی و تولید می شوند. مواد به کار رفته در ساخت این آجر ها ترکیبات فلزی هستند.

از جمله رایج ترین آجر های نسوز عبارتند از:

1_ آجر نسوز نما پایه اکسید کروم

2_آجر نسوز نما با پایه اکسید زیر کونیوم

3_آجر نسوز نما کروم

4_آجر های نسوز نمای ضد شوره قلیایی

 

نویسنده: مهری رقمی

آجرنما

آجر نما

آجرنماآجرنما

از دوران باستان تا امروز آجر یکی از مصالح پرکاربرد و محبوب در ساختمان سازی به حساب می آید. ماده ای که در انواع طرح ها و شکل های متفاوت با ویژگی های خاص ساخته می شود. آجر با توجه به خصوصیاتی که دارد در کاربرهای مختلف مورد استفاده قرار می گیرد،برای مثال از آجرهای بادوام و مستحکم در ساخت دیوار و از آجر هایی با ظاهری مناسب و جذاب در نماسازی استفاده می شود.

آجر با خصوصیاتی که دارد  جریان زندگی را در یک خانه به نمایش در می آورد. در معماری سنتی و اصیل ایرانی آجر در شکل ها و چیدمان های مختلف و به خصوصی به کار می رفت و زیبایی خاصی را در بنا به وجود می آورد. چینشی که بیش ردیف و ستون بود و نقش های زیبایی را خلق می کرد. در معماری معاصر نیز شما می توانید خانه خودتان را با آجر نماهای شیک به دلخواه ترین سبک خودتان درآورید و از دیدن خانه و محیط زندگی تان لذت ببرید.

چرا آجر نما ؟

آجر از خاک تشکیل می شود و خاک نمود زندگی بشر است و همین ویژگی آرامش خاصی را در نما سازی هم به وجود می آورد. آجر نما در طرح دلخواه شما با دوام و استحکام کافی می تواند مورد استفاده قرار گیرد و برای شما امنیت و ارزشی دراز مدت را فراهم کند.

 اهمیت نماسازی ساختمان

نمای یک ساختمان اولین  بخش یک ساختمان یا خانه است که بیننده با آن سر وکار دارد و  تاثیر به سزایی در زیبایی شهری دارد. پس با طرحی جذاب خانه ای مناسب شهر خود داشته باشید. نمای یک ساختمان نقش مهمی را در ذهن یک مخاطب تداعی می کند و باعث نگرشی مثبت یا منفی می شود. با انتخاب نمایی متناسب و در شان شهر و خانه خود  اثری مثبت و آرامش بخش  در ذهن مخاطبین خلق کنید .

آجرنما

آجر شاهکار هنر معماری است.

هیچ ماده ساختمانی این همه راه های بی نظیر برای خلق ریزه کاری به مخاطب ارائه نمی دهد. شما می توانید با نقش عناصر مختلف بنا طرح های زیبایی را به وجود آورید. اهمیت دادن به نقش دیوار ها ،پنجره ها،ورودی ها و نماهای بیرونی از تافی و سقف ها و خلق طرح های تاثیر گذار زوایا ،دودکش های نقش دار تا طرح های تزئینی برجسته سردرها و راهروها و بندکشی های منقش فقط و فقط با یک ماده ساختمانی آن هم آجر امکان پذیر است.آجر نما اثری به یاد ماندنی را در ذهن تداعی می کند و باقی می گذارد.

آجرنما

پیشرفت صنعت و ساختمان سازی در ساخت آجر نما نیز حائز اهمیت  است و ویژگی های متفاوتی را برای این محصول فراهم آورده است.

_تنوع رنگی

متنوع بودن رنگ ها یعنی مشتری به راحتی بتواند با سلیقه خودش و معماری خانه اش رنگ دلخواهش را انتخاب کند.

_آجر uv

آجر نمایی که ماندگاری رنگ در آن برای مدت طولانی است.

_استفاده از تکنولوژی منحصر به فرد نانو

بهره گیری از علم نانو موجب افزایش استحکام آجر نما می شود و آجر را با دوام می کند.

_ پایداری در شرایط جوی مختلف

مقاوم بودن در برابر شرایط جوی سرد و گرم در مناطق مختلف

_سایز بندی مناسب آجر نما

باریک بودن و کم حجم بودن آجر که تنوع و زیبایی را به ظاهر بنای شما هدیه می دهد و در عین حال فضای کمی را اشغال می کند.

_مقاومت فشاری زیاد

مقاومت فشاری بالا آجر را در برابر فشار مقاوم می سازد.

آجر نما می تواند به شکل  و روش های مختلف اجرا گردد که در زیر به شرح این روش ها می پردازیم:

اجرا سازی آجر نمای سنتی

برای طرح این روش از آجر نمای قزاقی سنتی که در رنگ ها و ابعاد مختلف و کاملا دستی تولید می شود استفاده می کنند.

اجرای  آجر نما طرح انگلیسی و آمریکایی

این روش نیز با استفاده از آجر نما نسوز  اجرا می گردد و به صورت رندوم  در چهار رنگ ساخته و تولید می شوند.

اجرای آجر نما ۳ سانتی یا همان پلاک دوغابی

این آجر معروف ترین آجر شناخته شده در بین مردم است و در رنگ های مختلف تهیه می شود.

اجرای  نمای طرحدار

این نوع نماسازی با بهره گیری از آجرهای ختائی  انجام می شود و جلوه خاصی به بنای شما می دهد.

و چندین آجر نما ی دیگر که در ابعاد و رنگ های گوناگون تهیه وتولید می شوند و در نماسازی مورد استفاده قرار می گیرند.

نویسنده : مهری رقمی

تارخچه آجر

تاریخچه آجر

تارخچه آجر

تاریخچه ساخت آجر

آجر (آگور) کلمه ای بابلی است که در گذشته برای توصیف لوح هایی که قوانین و احکام دولتی را روی آن می نوشتند و سپس آن را می پختند، مورد استفاده قرار می گرفت. زمان دقیقی برای پیدایش آجر معلوم نیست اما گمان می رود برای اولین بار از پخته شدن خاک مجاور اجاق های آتش به وجود آن پی برده باشند. اولین کوره های آجر پزی نیز از قرار دادن لایه های خشت در کنار شعله های آتش ساخته شدند. می توان گفت: آجر سنگ دگرگونی مصنوعی است که از پخته شدن خاک رس در ابعاد و اندزه های دل خواه به دست می آید و اولین عنصر پیش ساخته با تولید انبوه بوده است.

آجر از جمله مصالح پر استفاده ای هست که از هزاران سال پیش در ساخت بناهای مختلف مورد استفاده قرار گرفته است. این ماده ساختمانی با توجه به محبوبیتش در اکثر دوران  های تاریخی مورد استفاده قرار گرفته است. عوامل مختلف زیادی در شکل گیری آجر نقش داشته است که اصلی ترین آن را می توان برای ساخت پناهگاه و جای سکونت برای بشر دانست که همیشه در پی آن بوده تا از گزند حیوانات و بلایای طبیعی در امان بماند. پس بنابراین به دنبال کشف مصالحی مقاوم و در عین حال سبک بوده است تا خانه ای امن را برای خود بسازد. در ایران باستان تاریخچه آجر به هزاره چهارم پیش از میلاد می رسد و کشفیات و یافته های باستان شناسان که نشان از کوره های سفال پزی و آجر پزی در شوش و سیلک است ، گواه این قضیه می باشد.

استفاده از آجر به خلق آثار شگفت انگیزی در معماری  ایران  انجامید!

ساختمان برج بابل (5000 سال پیش)، چغازنبیل در جنوب شرقی دزفول مربوط به تمدن ایلامی و طاق کسری (ایوان مدائن) در کاخ تیسفون خدود 2600 سال پیش، گنبد سلطانیه  (بزرگ ترین گنبد آجری جان) با 26 متر قطر دهانه گنبد و 51 متر ارتفاع از راس آن تا سطح زمین و گنبد قابوس با 53 متر ارتفاع، مرتفع ترین بنای آجری جهان همه شاهکارهای معماری هستند که از آجر یا ترکیب خشت وآجر به وجود آمده اند.

گسترش استفاد ه از آجر در سر تاسر جهان

روش استفاده از آجر بعد ها از آسیای غربی به غرب مصر و بعد به روم و شرق هندوستان و چین برده شده است. در قاره اروپا نیز بهره گیری از آجر در سده چهارم آغاز شد. ولی بعد از مدت ها از رونق افتاد ولی مجدا از سده ۱۲ میلادی استفاده آجر در کشور ایتالیا شروع شد.

انواع آجر های مصرفی در ایران باستان

در ایران هر مکانی که سنگ کم بوده  و در عین حال خاک خوب هم در دسترس بوده است آجر پزی و مصرف آجر رواج فراوانی داشته است.  شکل واندازه آجر های ساخته شده کاملا متفاوت بوده و هرکدام در دوره خاصی تهیه و استفاده می شد.برای مثال  آجر  ایلامی به اندازه 10×38×38 سانتی متر بوده است. تهیه و  مصرف آجر   در دوره  ساسانیان  رواج یافته و در بنا های بزرگ مانند آتشکده ها  مورد استفاده قرار گرفته است. اندازه آجر این دوره  در  حدود 44×44×7تا 8 سانتی متر  بوده است .  برای کف پوش کردن ساختمان از آجرهای  بزرگ تری به نام ختائی به ابعاد 5×25×25 سانتی متر و یا بزرگ تر از آن به نام نظامی در ابعاد 40×4×5 سانتی متر استفاده می کردند. از دیگر  آجر های معروف  در گذشته آجر قزاقی هست که   قبل از جنگ جهانی اول روس ها آن را تهیه و درست می کردند که ابعاد آن 5×10×20 بوده است .

آتشکده

استفاده از آجر در ایران امروزی  به عنوان پر کاربردی ترین ماده ساختمانی !

با توجه  سرشماری  های نفوس و مسکن  40-60 درصد واحد های مسکونی  معمولی در اکثر نقاط شهری از آجر و آهن ساخته شده اند. تاریخچه تولید و استفاده از آجر به  اشکال امروزی بعد از جنگ جهانی دوم با پیشرفت صنعتی روبه رو شد که منجر به تاسیس کارخانه های متعددی در این زمینه شد  و آجر های مختالفی در ابعاد گوناگون ساخته شدند. آجر های فشاری،سفالی،سقفی ،بهمنی از جمله این آجر ها هستند که در ساختمان سازی مورد استفاده قرار می گیرند.

علاوه بر ایران  آجر در کشورهای اروپائی نیز به طور چشم گیری مورد استفاده قرار می گیرد. به طور مثال در انگلیس  هر ساله 6000میلیون قالب آجر تولید می شود که حاکی از تاریخجه بلند آجر سازی است.

نویسنده: مهری رقمی

آجرنما

طرز تهیه و مصارف آجر

آجرنمابرای ساخت آجر به مواد اولیه خاصی نیاز است ک در زیر به شرح آن ها می پردازیم:

خاک از اصلی ترین مواد مورد نیاز جهت تهیه آجر است که مخلوطی از خاک رس، فلدسپات، سنگ آهگ، ماسه، سولفات، کانی های آهن است.(برای تهیه آجر نیاز به خاک رس خالص نیست). آهک زیادی در خاک موجب پایین آمدن کیفیت آجر می شود پس خاک رس نباید درصد زیادی آهک داشته باشد.

عناصر مهم خاک رس عبارتند از:

-سیلیس: شکل سلیلس مانند دانه های ماسه است و از موادی که در خاک آجر یافت می شود،  به شمار می رود . ماسه و لای از کوارتز حاصل شده از سنگ های آذرین که پس از مدتی پوسیده می شوند به وجود می آید. پس در همه خاک ها همیشه مقداری ماسه ولای پیدا می شود. ماسه به عنوان استخوا ن بندی خشت نام برده می شود. اگر ماسه در آجر بیشتر باشد مقدار خاک رس کم شده و آجر به دست آمده ترد و پوک با مقاومت پایین خواهد بود.

-آلومین: آلومین بخش نرم و شکل پذیر خاک محسوب می شود که آب را به خود جذب می کند و خمیری شکل می شود. آلومین هنگام پخت ذوب می شود و باعث یک پارچگی جسم می شود.

-فلدسپات: عامل گدازآور آجر فلدسپات است. این ماده   گرمای خمیری شدن آجر را به حدود 1150-1100 درجه سانتی گراد کاهش می دهد.

-سنگ آهک: اگر سنگ آهک به مقدار کمی در خاک آجر استفاده شود و همانند گرد باشد، رنگ آجر روشن می شود و صدمه ای به آن وارد نمی کند. مقدار مجاز آهک برای آجر سی درصد است که اگر از این حد مجاز بالا رود دمای ذوب آجر پایین

می آید و آجر در گرمای کوره به شکل آجر جوش در می آید. سنگ آهک دانه درشت در خاک خشت به هنگام پختن در کوره گازکربینک تولید می کند و باعث می شود آهک زنده باقی بماند. آهک زنده پس از گرفتن رطوبت به آهک شکفته تبدیل می شود و آجر را می ترکاند و به اصطلاح آلوئک می شود.

-سولفات ها: سولفات ها به شکل های سولفات کلسیم، منیزیم، پتاسیم، سدیم در خاک آجر وجود دارند. زمان آسیاب کردن خاک، سولفات ها به شکل گرد در می آیند و بعد از مصرف شدن آجر آب ملات یا آب باران را می مکند. این فرایند پس از مدتی به صورت سفیدک یا شوره در نمای ساختمان مشخص می شود.

-املاح آهن: اکسید آهن در آجر، کارگداز آور را انجام می دهد، اگر اکسیدآهن (سه ظرفیتی) در خاک آجر به پنج درصد وزن آن برسد دمای ذوب را کاهش می دهد و رنگ آجر نیز سرخ می شود.

-مواد گیاهی: این مواد چنان چه در خاک وجود داشته باشند به هنگام پختن آجر در کوره می سوزند و موجب به وجود آمدن فضای خالی در آجر  شده و درنتیجه آجر پوک خواهد شد.

مصارف آجر

آجر در انواع مختلف تهیه وساخته می شود وهرکدام با توجه به نوع ویژگی های خاصی که دارند کاربری های خاص خودشان را دارند. به طورکلی قدمت استفاده از آجر در ساختمان سازی و معماری  به سال های بسیار دور بر می گردد و جزو مصالح اولیه مورد استفاده در معماری محسوب می شود. اولین نوع آجر را می توان آجر های رسی برشمرد که قدمتی چند هزار ساله دارند. آجر می تواند به عنوان مصالح پر کننده دیوار، سقف و …مورد استفاده قرار گیرد و حالت چفت وبست محکمی  را در بنا ایجاد می کند. زیبایی و تنوع در طرح و رنگ آجر باعث شده است که از آن در نمای داخلی و ساختمان نیز استفاده شود. بی شک آجر از آن دسته مصالحی است که رنگ و بوی خاک را  هم چنان برای ما زنده نگه داشته است. یکی از شاخصه های معماری سنتی و اصیل ایرانی نیز بهره گیری از مصالحی هم چون آجر بوده است. حتی در معماری گذشته ایرانی نحوه چیدمان و قرار گیری آجر به شکل های گوناگون انجام می گرفته است و همین زیبایی خاصی به بنا می داده است. امروز نیز با مطالعه معماری پر رمز و راز ایرانی از چنین چیدمان هایی که به شکل های قوسی شکل، طاق و گنبد بودند  به طور نمادین ودکوراتیو در معماری های داخلی و بیرونی  استفاده می شود.

نویسنده: مهری رقمی

مراحل تولید آجر

مراحل ساخت آجر

تهیه و ساخت آجر طی مراحل و روش‌های زیر انجام می گیرد.
آماده سازی خاک رس: خاک رس برای ساخت آجر به روش دستی یا با ماشین برداشت و با کامیون یا تسمه نقاله به کارخانه آجرپزی منتقل می شود.
مناسب سازی خاک جهت استفاده: کلوخه‌های بزرگ با سنگ‌شکن شکسته شده و به وسیله تسمه نقاله به محل موردنظر منتقل می شود. جداسازی مواد نباتی و دانه‌های درشت خاک صورت می گیرد و مواد لازم برای تهیه گل مهیا می شود.
آماده کردن گل و قالب‌گیری خشت
الف_ خشت‌زنی و آماده کردن گل: هدف از تهیه کردن گل به دست آوردن گلی مناسب، یکدست و بدون کلوخه و مواد اضافی خارجی است. در راه و روش قدیمی و سنتی بعد از سرند کردن و یکدست‌سازی خاک آخوره ای می سازند و مقدار آبی با حدود 30 الی 35 درصد از وزن خاک به آن اضافه می شود. سپس گل را ورز می دهند تا حالت خمیری به خود بگیرد و بدون این که فشارزیادی نیاز باشد، گل در قالب ریخته می شود و با فشار دست خشت‌زنی انجام می گیرد.
به دلیل اینکه در این روش خشت‌زنی با دست صورت می‌گیرد گاهی مواقع جهت آسودگی در قالب‌گیری میزان آب افزوده شده تا دو برابر افزایش می‌یابد. آجری که به این صورت تهیه می‌شود سبک و پوک است. آجر فشاری یا گری نام این نوع آجر است.
برای خشت‌زنی با دست از انواع قالب‌های زیر می‌توان استفاده کرد:
-قلب چهارتایی خشت‌زنی
-کلاف قالب (کشیده) بدون ته
-قالب جفتی (خشتی) ایرانی
-کلاف قالب تکی مربع (خشتی) بدون ته

خشت‌زنی در کارخانه

به‌طورکلی سه روش کارخانه‌ای برای قالب‌گیری گل و خشت‌زنی هست:
خمیری شکل یا روش گل نرم: در این روش آب به میزان 20 الی 30 درصد وزن خاک به آن اضافه می‌شود. خمیر گل از میان ماشین مکنده‌ای به شکل چرخ‌گوشت که نام دارد عبور داده می‌شود؛ و سپس هوا زدایی می‌شود. بعد از هوا زدایی خمیر با سیم بریده می‌شود. بعد از اینکه خشت تهیه شد به دستگاه خشک‌کن انتقال داده می شود.

گل سفت: در تهیه گل سفت حدود ۲۵_۲۰ درصد وزن خاک به آن آب افزوده می‌شود. مابقی مراحل تهیه این نوع گل نیز مانند گل نرم است، فقط فرق بین این دو به دلیل استفاده از آب کمتر آجر ساخته شده مقاومت بیشتری دارد.
پرس کردن خاک نیمه‌خشک: ابتدا در حدود ۸_۱۰ درصد وزن خاک به آن اضافه می‌شود تا دانه‌های موجود مرطوب شوند. بعد از مرطوب کردن خاک فشاری با تقریب ۸۰ کیلوگرم بر سانتی‌متر مربع توسط دستگاه پرس بر آن وارد می‌شود و خشت به وجود می‌آید. در این مرحله دیگری نیازی به خشک‌کردن خشت مدنظر نیست.
خشک کردن خشت نیز به رو ش های مختلفی انجام می گیرد که عبارتند از:
_ قرار گیری خشت در هوای آزاد به مدت ۱۳_۱۵ روز
_بهر ه گیری از کوره حلقه ای شکل هوفمان و قرار دادن خشت در اتاقک‌های کوره یا بام آن
_ استفاده از گرم‌خانه (اتاق گرم): اتاقی بلند و باریکی که از پایین آن هوای داغ رد و بدل می‌شود. رطوبت فضا نیز از سمت بالای اتاق مکیده می‌شود.
بهره‌گیری از تونل گرم: در این مکان خشت‌ها روی واگن قرار می گیرند و از یک سو هوای گرم وارد تونل می شوند. در پایان کار که خشت ها به انتهای تونل می رسند رطوبت خود را از دست می دهند.
بعد از خشک کردن خشت برای تهیه آجر لعاب دار به آن لعاب می دهند. در حین پخت آجر لعاب هم میپزد. لعاب هایی که دمای پختن کمتری نسبت به آجر نیاز دارند می توان بعد از ساخت آجر انجام داد.

تهیه آجر یا به عبارتی آجرپزی: بعد از خشک شدن خشت‌ها در کوره چیده می‌شوند. نحوه چینش خشت‌ها باید به گونه ای باشد که گازهای داغ و شعله با به راحتی بتوانند از میان آن‌ها عبور کنند. آجرپزی یعنی گرما دادن به آجر به شکلی که آب تبلور خاک رس بپرد و دانه‌های خاک به خوبی به هم بچسبند و جسم سختی به وجود آورند.
درجه‌ای که برای پخت آجر استفاده می شود از ۸۰۰_ ۱۲۰۰ درجه سانتی گراد است و مدت پخت با توجه به نوع کوره و نحوه رساندن حرارت به خشت‌ها از یک الی هفت روز متغیر است.
نویسنده: مهری رقمی